विराटचोक,(मोरङ) —३३ वर्षअघि मोरङको केरावारी-६ (हाल केरावारी-७) मा तत्कालीन नेकपा (एमाले) को चुनाव चिन्ह सूर्य बनाइएको थियो। यो ऐतिहासिक चिन्ह २०४८ साल वैशाखमा सम्पन्न पहिलो आमनिर्वाचनका लागि बनाइएको थियो।
नेकपा (एमाले) का नेता मुरारी सुवेदीले यो सूर्य चिन्हको उत्पत्ति र यसको ऐतिहासिक महत्त्वबारे सामाजिक सञ्जालमा स्मरण गर्दै साझा गरेका छन्।
यो चिन्ह यमनाथ अधिकारीको घरमा निर्माण गरिएको थियो। अधिकारीले पछि नेकपा माओवादी केन्द्र रोजे, तर सूर्य चिन्हप्रति उनको स्नेह र सम्मान कायम रह्यो। अधिकारीको निधन धेरै वर्षअघि भइसकेको छ, र उनको परिवारमा अहिले श्रीमती, बुहारी, र नाति मात्र छन्। नेता सुवेदीले भनेका छन्, "यो सूर्य चिन्ह ३३ वर्षको आस्थाको प्रतीक हो, जसलाई म चम्किलो बनाउन निरन्तर प्रयासरत छु।"
चिन्ह बनाउने क्रममा चुना घोल्ने र ब्रस बनाउने काममा स्वयं सुवेदी पनि सहभागी थिए।
यो चिन्हले हर्कमान तामाङलाई तीनपटक, चन्द्रबहादुर गुरुङ र घनश्याम खतिवडालाई एक-एकपटक सिंहदरबारमा पठायो। यस्तै, उपेन्द्र घिमिरे र खड्ग बस्नेतलाई कोशी प्रदेश सभासम्म पुर्यायो। यस क्षेत्रका धेरै व्यक्तिलाई स्थानीय तहका विभिन्न पदहरूमा निर्वाचित गराउन पनि यो चिन्ह महत्वपूर्ण साबित भएको सुवेदीले उल्लेख गरेका छन्।
सुवेदीले अघिल्लो पुस्ताको राजनीतिक शैली र अहिलेको प्रवृत्तिबीचको भिन्नतालाई पनि उल्लेख गरेका छन्। पहिले उम्मेदवारहरू कच्ची बाटोमा हिँड्दै मत माग्थे, तर अहिले पक्की सडक बनेपछि उम्मेदवारहरू गाडीको झ्यालबाट मात्र हात हल्लाएर अघि बढ्ने गरेको बताउँछन्।
उनले भनेका छन्, "मतदाताहरूले अहिले पनि सूर्य चिन्हप्रति उही स्नेह देखाउने हुन् कि होइनन्, हेर्न बाँकी छ।"
२०४८ सालको निर्वाचनमा घनश्याम खतिवडा (हाल नेकपा एमाले कोशी प्रदेश अध्यक्ष) को नेतृत्वमा सुवेदी र अन्य स्थानीय नेताहरूले धेरै ठाउँमा भाषण गरेर हर्कमान तामाङलाई विजयी गराएको स्मरण सुवेदीले गरेका छन्।
यो लेख सूर्य चिन्हसँग जोडिएको नेपाली राजनीतिक आस्थाको यात्राको ऐतिहासिक दस्तावेज हो। यो राजनीतिक चिन्हको महत्व दर्शाउँछ, तर जनताको विश्वास र परिवर्तनशील राजनीतिक शैलीको झलक पनि दिन्छ।
प्रस्तुति : बद्री अर्याल
